ŻMUT

Rymkiewicz J.M.: Żmut. - Wyd. IV. - Wydawnictwo Sic!, 2005 r. - 307 s. - opr. tw. lak.
Pod tajemniczym tytułem "Żmut" (oznaczającym "bezładnie poplątane włosy, sznurki, tasiemki", a przenośnie - kłębowisko nie do rozplątania) kryje się fascynująca, budowana na przekór romantycznej legendzie opowieść o młodzieńczych miłościach Adama Mickiewicza: o Joasi, Johasi czy może Johalce, Józi czy Zuzi, Anieli czy też może Eli, słynnej Maryli Wereszczakównie oraz znacznie mniej znanej Karolinie Kowalskiej - mężatce z czworgiem dzieci, przez historyków literatury zwanej lekceważąco "panią Kowalską" i spychanej w cień, ponieważ nie pasowała do kreowanej przez nich legendy Mickiewicza jako dziewiczego "kochanka Maryli". Rymkiewicz, tropiąc tajemnice uczuć pana Mićkiewicza, jak go z litewska nazywa, stworzył dzieło, które czyta się jak sensacyjną powieść, pełną śmiałych domysłów i zaskakujących hipotez - jak choćby szokująca hipoteza dotycząca nieślubnego dziecka Mickiewicza i Maryli. Książka napisana jest pełnym zniewalającego uroku językiem, w którym współczesna polszczyzna przeplata się z niemal całkowicie już dzisiaj zapomnianą polszczyzną litewską.